پنج شنبه 1 تير 1396 - 28 رمضان 1438 - 2017 ژوئن 22
Delicious facebook RSS ارسال به دوستان نسخه چاپی ذخیره خروجی XML خروجی متنی خروجی PDF
کد خبر : 82738
تاریخ انتشار : 19 فروردین 1392 0:0
تعداد مشاهدات : 740

متن مصاحبه رئیس مرکز نشر دانشگاهی با روزنامه ایران

 

 

تهیه شده توسط خبرنگار روزنامه ایران:

 آقای دکتر! لطفاً تاریخچه‌ای از مرکز نشر دانشگاهی بفرمایید.

مرکز نشر دانشگاهی از سال 1359 با مجوز شورای عالی انقلاب فرهنگی فعالیتش را آغاز کرد، در سال 59 به واسطه انقلاب فرهنگی که صورت گرفت تا مدتی به دلیل نبود منابع درسی در حوزه علوم انسانی، دانشگاه‌ها با مشکلاتی روبه‌رو شدند. از همین رو بعد از شروع انقلاب فرهنگی، زیر نظر شورای عالی انقلاب فرهنگی، مرکز نشر دانشگاهی شکل گرفت. این مرکز در سال 1360 نخستین محصولاتش را منتشر کرد. همچنین قابل ذکر است که این مرکز تا سال 83 به عنوان یکی از زیرمجموعه‌های شورای عالی انقلاب فرهنگی فعالیت می‌کرد تا این که از سال 83 این مرکز زیرمجموعه وزارت علوم، تحقیقات و فناوری قرار گرفت و از آن سال تاکنون به عنوان یکی از زیرمجموعه‌های وزارت علوم فعالیت می‌کند.

مرکز نشر دانشگاهی در چه عرصه‌های علمی عمدتاً فعالیت می‌کند؟

این مرکز تقریباً در همه حوزه‌های دانشگاهی اعم از علوم پایه، فنی و مهندسی، علوم انسانی و علوم زیست‌محیطی کتاب منتشر می‌کند.

تاکنون نیز بالغ بر 1500 عنوان کتاب در این مرکز چاپ شده ضمن آن که بعضی کتب در این مرکز به چاپ 30 و 40 نیز رسیده است.

هر چند عمده فعالیت این مرکز تولید و چاپ کتابهای دانشگاهی است اما در انتشار کتاب در موضوعات عمومی نیز فعالیت می‌کنیم. به عنوان نمونه در بحث‌های تاریخی، المپیادهای ریاضی و ادبیات به شکل عام کتاب‌هایی را منتشر می‌کنیم. به یک معنا محور اصلی ما، کتاب‌های دانشگاهی است اما مخاطبین عام را نیز فراموش نکرده‌ایم.

مطالب ترجمه‌ای نیز در این مرکز منتشر می‌شود؟

درواقع عمده فعالیت این مرکز ترجمه آثار زبان‌های خارجی به فارسی است.

البته تألیفاتی را نیز داریم. با وجود این، تألیفات این مرکز نسبت به ترجمه‌های آن کمتر است. اولویت اصلی این مرکز ترجمه متون معتبر از اساتید سرشناس است تا با ترجمه این متون آنها را در اختیار دانشجویان قرار دهیم. همچنین این مرکز مقالات و مجلات برجسته کشورمان را به زبان‌های آلمانی، فرانسوی و انگلیسی ترجمه می‌کند.

در چاپ کتاب و ترجمه آثار دانشجویان به زبان‌های خارجی، با دانشگاه‌ها همکاری دارید؟

تاکنون به صورت سیستماتیک همکاری با دانشجویان نداشته‌ایم، اما در دستور کار داریم تا در سال 92 ترتیبی اتخاذ کنیم که پایان‌نامه‌های برتر و آثاری که قابلیت انتشار را دارند به ویژه به زبان انگلیسی ترجمه کنیم تا این محصولات بتوانند بعد بین‌المللی پیدا کنند.

شاهدیم که در کشورهای توسعه یافته با توجه به فضای سایبری ایجادشده، به سمت ایجاد کتابخانه‌ها و کتاب‌های الکترونیک گام برمی‌دارند، اما در کشور ما در این خصوص اقدامات چشمگیری صورت نگرفته است. دلیل آن را چطور ارزیابی می‌کنید؟ و مرکز نشر دانشگاهی در این خصوص چه اقداماتی صورت داده است؟

به عبارتی این مرکز در تولید کتابخانه‌های دیجیتال و تولید کتاب الکترونیک فعالیت خود را شروع کرده است، اما با توجه به این که این مرکز عضو کنسرسیوم محتوای ملی است، محدودیت‌هایی در قوانین حق مؤلف دارد که براساس آن تابع مقرراتی است.

این کنسرسیوم درواقع متشکل از مرکز نشر و چند مؤسسه دیگر داخل کشور است که براساس آن به دنبال این هستیم که همه تولیدات را در قالب فایل  الکترونیک در بیاوریم تا قابلیت عرضه در کتابخانه‌های الکترونیک را داشته باشد. اما آنچه تاکنون باعث شده در این خصوص اقدامات موثری صورت نگیرد، حقوق مؤلفین و ناشرین است به طوری که در این باره نگرانی‌هایی در بحث حقوق ناشرین وجود دارد که تاکنون رفع نشده است.

مسلماً ما از دیجیتالی‌شدن کتب استقبال می‌کنیم تا مطالعه، محدود به زمان و مکانی نشود و هر شخصی در هر کجا می‌خواهد به راحتی به مجلات و کتب موردنظر خود دسترسی داشته باشد، اما قبل از آن باید حقوق مؤلفین و ناشرین تثبیت شود. اما با این وجود ما در مرکز نشر دانشگاهی فعالیت خود را در اسکن و تایپ کتب در راستای الکترونیک کردن مطالب شروع کرده‌ایم و در صورت تصویب قانون حمایت از مؤلفین آماده عرضه کتب دیجیتالی هستیم.

با توجه به این که عمده مخاطبین مرکز نشر دانشگاهی، دانشجویان هستند و انتظار است که این کتاب‌ها با قیمت مناسب در اختیار آنها قرار بگیرد. چه اقدامی صورت گرفته در این خصوص آیا از وزارت علوم و دانشگاه‌ها کمکی می‌شود؟

این مرکز یک ویژگی دارد و آن این که هر چند وابسته به وزارت علوم است اما تا سال 89 هیچ بودجه‌ای از دولت دریافت نکرده است و تنها منبع درآمد این مرکز، از فروش آثار آن است. اما با این وجود برای آن که کمترین فشار به دانشجویان وارد شود این مرکز آثار خود را تا حد امکان با کمترین قیمت عرضه می‌کند و با توجه به گرانی کاغذ و هزینه‌های چاپ و توزیع مجبور به افزایش قیمت کتاب‌ها هستیم.

عمده مشکل مرکز نشر دانشگاهی چیست؟

درواقع مشکلات ما در چند بحث است. یکی بحث کاغذ است که به نظر بنده جا دارد برای ناشرینی همچون نشر دانشگاهی تسهیلاتی دیده شود. چرا که این مرکز نگاه انتفاعی ندارد. از طرف دیگر هزینه‌های چاپ و توزیع که مساله و مشکلاتی را ایجاد کرده است. به طوری که باعث شده در رسالت خودمان که عرضه کتاب در اقصی نقاط کشور است با مشکلات بسیاری روبه‌رو باشیم.

یکی از انتقاداتی که از دانشگاه‌ها می‌شود عدم عرضه کتاب‌های دانشگاهی در خود دانشگاه‌ها است. در صورت تحقق این امر، مشکل توزیع تا حدودی رفع می‌شود. همچنین درآمد مناسبی برای مرکز نشر دانشگاهی و سایر انتشارات دارد.

دقیقاً در همین راستا ما طرحی را ارائه دادیم تحت عنوان تجهیز کتابخانه‌های دانشگاهی کشور، براساس این طرح، ما با همه دانشگاه‌های کشور مکاتبه داشته‌ایم به طوری که در عرضه کتاب به دانشگاه‌ها 30درصد تخفیف از سوی معاون پژوهشی وزارت علوم داده می‌شود و 20درصد هم تخفیف از طرف مرکز نشر دانشگاهی داده می‌شود که به عبارتی دانشگاه‌ها می‌توانند با تخفیف 50درصدی کتاب‌های این مرکز را خریداری کنند.

این کار از یک ماه پیش آغاز شده و بیش از 30 دانشگاه نیز تقاضا داده‌اند و کتاب‌های مورد نظرشان را نیز دریافت کرده‌اند. همچنین با برگزاری نمایشگاه‌های متعددی درون دانشگاه‌ها به دنبال عرضه کتاب به دانشجویان با تخفیفات ویژه هستیم.

سطح مطالعه در کشور و دانشگاهها را چطور ارزیابی می‌کنید؟

علی‌القاعده وضع مطالعه در دانشگاه‌ها نگران‌کننده نیست و دانشجویان به خصوص در تحصیلات تکمیلی مطالعه درسی و جانبی را دارند به نظر بنده در جلب مخاطبین برای مطالعه باید به دنبال تنوع در تولیدات باشیم و تنها به دنبال بحث دانشگاهی صرف نباشیم. به گونه‌ای که بتوانیم در موضوعات متنوع کتب منتشر کنیم ما در این مسیر 2 جنبه داریم یکی تولیدات و نکته مهمتر از تولیدات بحث بازاریابی کتاب است. یعنی ما کتاب را تولید می‌کنیم اما متاسفانه شیوه‌های مدرن بازاریابی کتاب را نداریم. به عنوان نمونه در رسانه‌های عمومی، تلویزیون، رادیو و سایر رسانه‌ها، آگهی از کتاب نمی‌بینیم! ما تخصصی کار نمی‌کنیم در این زمینه، کتاب یک کالاست، کالا را ما باید بشناسیم. جنبه دیگر روش مطالعه است. روش مطالعه باید یک قاعده‌مندی داشته باشد و آن را نیز آموزش داد.

با وجود فضای اینترنتی، آیا کتاب همچنان جایگاه خود را دارد؟

این اتفاق در همه کشورها هست حتی در پیشرفته‌ترین کشورها از لحاظ زیرساخت‌ها با وجود اینترنت، مردم همچنان علاقه‌مند هستند که کتاب کاغذی و مجله را تهیه کنند. اما با توجه به مسائل زیست محیطی و آثار مخربی که تولید کاغذ بر قطع درختان و محیط زیست دارد، سیاستگذاری‌ها به سمت الکترونیک‌شدن کتب است.

دیدگاه شما درباره مافیای انتشارات چیست؟ آیا اعمال سلیقه‌ای در چاپ و انتشار آثار ناشران می‌شود؟

در مرکز نشر دانشگاهی به دلیل فرایند مشخص آن، این اتفاق نمی‌افتد.

فرایند مرکز نشر دانشگاهی این طور است که یک شورای پژوهشی در این مرکز تمام آثار اساتید و نویسندگان را از سراسر کشور و جهان اسلام دریافت و بررسی می‌کند و در صورت عدم تأیید از سوی شورا، دلایل آن را به نویسنده و مترجم می‌گوییم. خوشبختانه در فضای دانشگاه اعمال سلیقه و مافیای تولید و انتشار آثار وجود ندارد.

با توجه به تلاطم بازار کاغذ، آیا قیمت کتاب‌ها افزایش پیدا کرده است؟

با توجه به افزایش قیمت کاغذ از خرداد ماه که شاهد افزایش 3 تا 4 برابری کاغد بوده‌ایم به اجبار قیمت‌ها تا حدودی افزایش داشته است، هر چند در تلاش هستیم با جذب منابع مالی این افزایش هزینه‌ها را جبران کنیم تا هزینه آن به عهده مخاطبین نیفتد.

 

 

 

 


جستجو در فروشگاه :
نظرسنجـــی
از اطلاعات کدام بخش سایت بیشتر استفاده می‌کنید؟
از اطلاعات کدام بخش سایت بیشتر استفاده می‌کنید؟



مراکز فروش
تهران ، خیابان دکتر بهشتی ، خیابان خالد اسلامبولی(وزرا) ،نبش کوجه دهم، شماره 50
021-88725954
تهران ، خیابان انقلاب، چهارراه وصال شیرازی،روبروی سینما سپیده، پاساژ خبیری
021-66404011
 
e@ecommerce@iup.ir